Tlingit Myths and Texts · Tlingit storytellers of Sitka and Wrangell, recorded by John R. Swanton

Chapter 5: Kāhāˊsǃî, the Strong Man

Wudêcuˊdjayu yuqoˊō łatsīˊn kᴀqǃ āˊxoqǃ ayuˊ yēˊỵatî qā Kāhāˊsǃî. ʟᴀx qǃanāˊckîdê. Adawūˊʟ kᴀˊqǃayu dacūˊtc yūˊāntqenî. Hō qoˊa qǃanackidēˊx sêtêˊ. Hīn dᴀx dāq ag̣āˊᴀdīnawe qūdūcūˊqtc. Kūłqǃêˊstc. Adawēˊ nateˊtc. Xᴀtc tcǃuʟeˊ yêˊndî ỵaanaxᴀˊqǃᵒawe tcǃuʟeˊ naguˊttc hīˊndî. ʟāx āˊtᴀtc g̣adjᴀˊg̣înawe dāq uguˊttc, natēˊtc. ʟe ỵaqēnaēˊnî aweˊ ctaỵīˊt akᵘdaxēˊtctc dukoaˊsi. ᴀtxāˊwe dutāˊỵenᴀx yūt kᵘdāˊîtc. Kǃāˊnqā dacūˊtc. Dūxōˊnqǃî kaductᴀˊnîn wucadaxêˊct atqǃayēˊtc hīnqǃ. Yēkᵘʟāˊ ās āˊwua adanᴀˊx yut qāˊwaᴀ as-ʟǃēˊłî qāłatsīˊne āˊkdoaq. Tcǃuʟeˊ hīn dᴀx dāq āłunag̣oˊqo aweˊ hēˊdeqekdułx̣īˊtc tcūc qǃānādᴀˊx. “Yāqāˊ qoˊa xas ās-ʟǃēˊłî aqᵒgwałǃīˊqǃ.”

Hūˊtcǃîaỵe hīn xēqgwagūˊdi yuqāˊ hīnx ugūˊt. Tcaˊtcǃa ag̣āˊawe āg̣aˊ ỵêk ūˊwaᴀx atūwāˊtx qeg̣oˊxłatsīn adayuˊ asᴀˊ ᴀwaᴀˊx. Łatsīˊn yūˊdowasākᵘ. Tcǃuʟeˊ actǃāˊt uwaguˊt. Yēˊkᵘge ducᴀˊ wuˊʟ̣ēqǃᴀqǃa yêx ỵateˊ. Atqǃāyēˊ dutcīˊ. “Hākᵘ de” yūˊaciaosiqa, “Āˊxdjīt gu de. Tcǃuʟeˊ adjīỵīˊt ūwaguˊt. Tcǃuʟeˊ hīn nᴀx ac ᴀqaˊołīxetc. Dᴀxaˊ ᴀc wuxōˊx. Ag̣āˊawe tsa łatsīˊn dên ᴀc wuxîˊct. “Xāˊdaya Łatsīˊn. Īˊīg̣ā xat wusuˊ,” ye aciaˊosîqa. “Yūˊān aˊỵadᴀłtsīˊn ᴀt qǃwᴀn nᴀʟǃīˊqǃ aỵitīˊt qǃwan ᴀkłałūˊqǃ ān ᴀˊtg̣e iỵatsaˊq.” Tāˊdawe adaˊodjîx̣īx̣. Doxōˊnqǃitc ʟēł wuˊsko. Ātx ỵaqēˊga āˊawe doxōˊnqǃî adēˊ łiwag̣uˊq. ʟēł wuduskoˊ āwuʟǃīˊqǃî. Gūsuˊ yên yuqᵒxêˊtc gî. Dju cuqǃoaˊaỵītcawe ʟē āx wuʟǃēqǃ. Tcǃuʟeˊ uduwawūˊsǃ. “Adōˊtsᴀ wuʟǃīˊqǃ ās-ʟǃēˊłî.” Tcǃuʟeˊ yē ỵaˊodūdzîqa, “Kāhāˊsǃîdjayuˊ wuʟǃīqǃ.” Tca kaodōˊwacūg̣ayu łkūx̣ᴀˊʟǃgītc. Adᴀˊxawe ʟē ỵaoduˊdzîqōx łᴀtsīˊn duỵîg̣aˊ. Gūsūyuˊ ʟēł qǃān-cagūˊn qāˊdjî āˊg̣a. ᴀdjayuˊ ᴀcagūˊn kᴀˊqǃayu ducūˊtc. hīn tāˊg̣aqētc. Yūˊłîtsīne-ᴀt yūˊtān ʟēˊłᴀtc g̣aduˊʟ̣îdjāg̣e ᴀt qāˊdjî. Wananīˊsawe yułīngîˊt ʟēnīˊtc ye hᴀs ỵaˊosiqa, “Hu tsǃu.” Yē ỵaˊodudziqa, “Yên nᴀx duxāˊ.” ʟēˊłᴀtc āx duʟ̣îdjaˊg̣e ᴀt qōˊostîˊ yūˊtān. Duīˊn ᴀt wudūˊwaxūn yē ỵaˊodudzîqa. Tcatcǃaāg̣aˊtsa yē ỵaˊodudzîqa, “Yên nax dōxāˊ, Kāhāˊsǃî.” Ag̣āˊtsa duỵaˊodowasa, Kāhāˊsǃî. Adāˊt ỵaodowaxāˊ yūˊtān qǃāˊtǃî. Tcǃuʟeˊ dēˊxawe acāˊwaʟēq yūˊtān. Yūˊsǃᴀtǃnᴀˊxa ta ỵaqāˊc kᴀt. Cinaxāˊa qoˊa wūˊcdᴀx āwasǃēˊʟǃ. Qǃᴀnᴀckîdēˊx wusîteˊ yuqāˊ acaˊ yūłdakᴀˊt-ᴀt yēˊde łatsīˊn duig̣aˊ wūsūˊ. ʟēł de yuỵaoduʟ̣ᴀˊqᴀk doxōˊnqǃî. ʟēł naᴀˊt nayēˊduoˊxqǃun adawūˊʟǃyᴀqǃ. Yīwuyāˊtǃ ag̣āˊ ᴀcdjiyēˊ wuˊtiỵiỵᴀ dułatsīˊne. Tcǃuyaˊỵidᴀt tsǃu wuduˊdziku. Dułᴀtsīˊnī ᴀtx dułiᴀˊxnutc. Ātc qoỵadułdjᴀˊtckunutc. Dutīˊnutc dułᴀtsīˊne.

Hūˊtcǃawe.