Dâstân-ı Leylî vü Mecnûn · Fuzûlî

Chapter 3: 101-200

101 Kudretün gül-zârına bir sebze Sidrü’l-müntehâHikmetün şem‘ine bir pervâne Cibrîl-i emîn

102 Sun‘un eyvânında bir kandîldür nüh âsmânSan‘atun dîbâcesinden bir varak rûy-i zemîn

103 Dergeh-i ta‘zîm ü tekrîmünden âlem kâm-cûyHırmen-i ihsân ü eltâfundan âdem hûşe-çîn

104 Arsa-i idrâk-i fevz-i re’fetün dârül-emânRişte-i ümmîd-i feyz-i rahmetün hablü’l-metîn

105 Hâkdan her zerre te’yîdünle bir cism-i latîfÂbdan her katra tevfîkünle bir dürr-i semîn

106 Ol amîmü’l-feyz mün’imsen ki feyz-i şâmilünRızk taksîminde kılmaz imtiyâz-ı küfr ü dîn

107 Vâdî-i derkündedür ser-geşte fehm-i tünd-seyrMülk-i tevhîdündedür mahsûr akl-ı dûr-bîn

108 İlm-i irfânunda her kim bir yakîn bulmuş velîHîç şek yohdur kim ol idrâki hasr etmez yakîn

109 İktizâ-yı hikmetün izhâr-ı kudret kılmağaİhtilâf-ı tab‘ ile ezdâdı etmiş hem-nişîn

110 Hâdisât-ı ihtilâf-ı devrden görmez halelKime kim ma‘mûre-i hıfzun olur hısn-ı hasîn

111 Hîç kim cürm ile dergâhundan olmaz nâ-ümîdSenden ister kâm eger rüsvâ vü ger halvet-nişîn

112 Sensen izhâr eyleyen ma‘şûka âşık şevkiniÂşıkı sensen kılan ma‘şûk şevkiyle hazîn

113 Neş’e-i aşkunladur Mecnûn sürûdı sûznâkPertev-i hüsnünledür Leylî cemâli nâzenîn

114 Pâdişâhâ iktizâ-yı hikmetün tenbîh edüpGerçi havrâ ravza-i tâ‘âta konmışdır rehîn

115 Tâ‘atun eyler Fuzûlî tâkat oldukça velîHırs ile ne ravza-i Rıdvan diler ne hûr-i ‘în

116 Hûr-i ‘în ü ravza-i Rıdvan havâyîlikdürürNefsden geçmişdür ol senden rızâ ister hemîn

Bu vâcibü’l-vücûd isbâtına bürhân-ı kâtı‘durveBekâ-i sâir-i mevcûdâta delîl-i mâni‘dür.

117 Etmek gerek ehl-i feyz ü bînişTahkîk-i vücûd-ı âferîniş

118 Bilmek gerek anı kim cevâhirNe genc-i nihândan oldı zâhir

119 Ne dâiredür bu devr-i eflâkNe zâbıtadur bu merkez-i hâk

120 Cisme arazı kim etdi kâimNâra neden oldı nûr lâzım

121 Her hilkate gerçi bir sebep varÂyâ sebebi kim etdi izhâr

122 Ger kâf ile nûndan oldı âlemÂyâ neden oldı kâf ü nûn hem

123 Bî-hûde değül bu kâr-hâneBî-fâide gerdiş-i zemâne

124 Hâşâ ki bu turfe nakş-ı garrâNakkâşından ola müberrâ

125 Hâşâ ki bu bârgâh-ı âliBir dem eyesinden ola hâlî

126 Fikr eyle vü gör nedür bu üslûbNe sâni‘edür bu sun‘ mensûb

127 Her zerre-i zâhirün zuhûrıBir özgeye bağludur zarûrî

128 Ger gâyete eylesen teemmülZâhir olur anda mazhar-ı kül

129 Versen özüne fenâ-yı mutlakİsbât olur ol fenâ ile Hak

130 Ger var ise ma‘rifet mezâkıFânî sana bes delîl-i bâkî

131 Hakkâ ki hemîn vücûd birdürBir zâta vücûd münhasırdur

132 Aksidür anun vücûd-i ağyârMa‘nîde yoh i‘tibâr ile var

133 Var olanı halk yoh sanurlarYoh varlığına aldanurlar

134 Yohdur bu vücûdun i‘tibârıHak âyînedür cihân gubârı

135 Ey akl edeb riâyet eyleBu bilmek ile kifâyet eyle

136 Tahkîk-i sıfâta kâni‘ olgılEndîşe-i zâta mâni‘ olgıl

137 Ol perdeye kimse râh bulmazTahkîk bil anı bilmek olmaz

138 Ger yetse idi bu sırra idrâkDemezdi Resûl mâ arefnâk

139 Halk oldı bu bahr-ı hayrete garkTâ halkdan ola Hâlika fark

140 Her rişte ki Hak ıyân edüpdürSer-riştesini nihân edüpdür

141 Bir kimse eğer olaydı âgâhKim halkı nişe yaradur Allâh

142 Mümkin ki irâdetiyle ol hemHalk edebileydi özge âlem

143 Vermez çü kemâl-i hikmet-i HakTahkîk-i rümûza râh-ı mutlak

144 Fâş oldı ki sırr-ı Hak nihândurÂlemde nişânı bî-nişândur

Bu izhâr-ı i‘tirâf-ı cehâletdürveİkrâr-ı isrâf-ı ma‘siyetdür

145 Ey hikmete bahmayan nazarsuzAhvâl-i zemâneden habersüz

146 Ta‘n etme ki çerh bî-vefâdurDâim işi cevr ile cefâdur

147 Şerh eyle mana ki çerh n’etdiAndan ne cefâ zuhûra yetdi

148 Nen var idi kim elünden aldıNe mertebeden aşağa saldı

149 Devrâna getürdi mihr ü mâhıAnc’etdi sipîdi vü siyâhı

150 Geh âteşe zecr-i âb verdiGeh bâda gam-ı türâb verdi

151 Şem‘-i emelün münevver etdiHer ne diledün müyesser etdi

152 Kıldı seni hîçden bir âdemEsbâb-ı tena‘‘umun ferâhem

153 Çerhun hod işi senünle böyleSen n’eyledün anun ile söyle

154 Her dem anı bî-vefâ ohursenDönsün deyü min duâ ohursen

155 Çün ol sana kıldı mihr-bânlığYahşılığa eyleme yamanlığ

156 Ey rûh ki câm-ı cehl edüp nûşHubb-i vatan eyledün ferâmûş

157 Kim saldı seni bu teng râhaHandan düşdün bu dâm-gâha

158 Sen terk kılup adem diyârınBuldukda vücûd-ı i‘tibârın

159 Kılmışdı senünle hikmetullâhEcnâs-ı havâs u aklı hem-râh

160 Tâ âleme geldüğün zamandaBâzâr-ı tereddüd-i cihânda

161 Sermâyeleründen edesen sûdOl sûd nedür rızâ-yı ma’bûd

162 Hâlâ ki hasâret oldı vâki‘Sermâyelerün tamâm zâyi‘

163 Hayrân ü mükedder ü tehî-destAhvâli harâb ü rütbesi pest

164 Dönsen yine geldüğün makâmaKâbil mi düşersen ihtirâma

165 Elbetde zelil ü hâr olursenBu fi‘l ile şerm-sâr olursen

166 Ey nefs-perest ü cism-perverOlma gam-ı hırs ile mükedder

167 Cehd ile azâb-ı gûr yığmaSa‘y eyle metâ-ı mûr yığma

168 Alma ele sâgar-ı mey-i nâbKim garka eder seni bu gird-âb

169 Olma nigerân-ı sebze-i bengK’âyîne-i dînüne salur jeng

170 Def kimi gögüsde lehv koymaNey kimi hevâ-yı nefse uyma

171 Dâmân-ı tarîk-i şer‘ dutgılHer ne ki hilâf-ı şer‘ unutgıl

172 Tahkîk-i vesîle-i vusûl etTaklîd-i şerîat-i Resûl et

Bu ser-defter-i enbiyânın evsâfından bir varakdurveServer-i asfiyânun gül-zâr-ı eltâfından bir tabakdur

173 Ey pâdişeh-i serîr-i levlâkMaksûd-ı vücûd-ı hâk ü eflâk

174 Olmış eflâk hâk-i râhunÇekmiş eflâke hâk câhun

175 Ey râkım-ı nüsha-i meânîMa’mûre-i ilm-i dîne bânî

176 Şâhenşeh-i mesned-i risâletRessâm-ı kavâid-i adâlet

177 Ey arş-nevâz ü ferş-perverDefterdâr-ı hisâb-ı mahşer

178 Ser-defter-i enbiyâ-yı mürselAnlara hem âhir ü hem evvel

179 Ey vâzı‘-ı ıstılâh-ı îmânHakdan sebeb-i nüzûl-i Fürkân

180 Sensen sultân ü gayr haylünSenden özge senün tufeylün

181 Ey halvet-i kudse şem‘-i mahfilCibrîl teredüdine menzil

182 Hak emri senünle halka cârîKavlünle ol emrün i‘tibârı

183 Ey kıble-nümâ-yı ehl-i tâatGencîne-i gevher-i şefâat

184 Tâc-ı ser-i arş hâk-i pâyunŞem‘-i şeb-i Kadr nûr-ı râyun

185 Ey vâsıta-i nizâm-ı âlemDîvân-ı Haka vezîr-i a‘zam

186 İrfân-ı sıfât u zâta ârifKeyfiyyet-i kâinâta vâkıf

187 Ey zâtun içün beşer vücûdıÂdemde sana melek sücûdı

188 Yâsin sadef-i dür-i sıfâtunTâhâ gül-i bûstân-ı zâtun

189 Ey mekteb-i dânişe muallimMahrûse-i hükm-i şer‘e hâkim

190 Dergâhuna enbiyâ rücûıTa‘zîmüne âsman rükûı

191 Tahsin sana ey huceste-fercâmKim vaz‘ kılup tarîk-ı İslâm

192 Keyfiyyet-i hâli rûşen etdünHayr ü şer işin muayyen etdün

193 Ahvâl-i evâmir ü nevâhîMa‘lûm etdün bize ke-mâhî

194 Sen bildürdün ki kimdür AllâhSensüz kim olurdı andan âgâh

195 Güm-râhları tarîka saldunÜftâdelerün elini aldun

196 Fâş oldı nasîhatün cihânaSen koymadun ortada behâne

197 Ammâ bize yohdur ol saâdetKim hıfz-ı tarîkun ola âdet

198 İhmâl ederüz itâatündeTaksîr edâ-yı hidmetünde

199 Her niçe ki hâr ü şerm-sâruzBu cürm ile hem ümîd-vâruz

200 Kim feyz-i avâtıf-ı amîmünŞad eyleye gönlin ehl-i bîmün